Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου

Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου
Πετρογέφυρα: διαδρομές...της φύσης τα καμώματα...δημιουργήματα...μνήμες...αναφορές...βιώματα

Τιμή στους μάστορες, που άφησαν με τα εμπνευσμένα έργα των χεριών τους το ίχνος τους στην ιστορία της νεοελληνικής αισθητικής, σμιλεύοντας την πέτρα και δαμάζοντας το νερό της Πελοποννησιακής γης, με την απαράμιλλη τεχνική τους, τη φλόγα της ψυχής τους και το σεβασμό στη φύση.
Ας γνωρίσουμε αυτούς και τα έργα τους.

Σάββατο, 6 Δεκεμβρίου 2014

Γεφύρι Μέλισσας ή Αρχοντικού

 "  ...το 1896, την πενταετία εκείνη από το 1890 έως το 1895-96 έχει χτιστεί αυτό το γεφύρι. Πρέπει δηλαδή στους Ολυμπιακούς αγώνες να ήτανε η περαίωσή του. Πολύ πιθανόν, αφού μιλάμε για τους Ολυμπιακούς αγώνες, από δω να περνούσε ο ολυμπιονίκης του μαραθωνίου δρόμου, ο πραγματικός ολυμπιονίκης του μαρθωνίου δρόμου. Ο Βασιλάκος από το Λυγερέα, που είναι το γειτονικό χωριό της Μέλισσας."

 Λέγεται και Μεγάλο γεφύρι και είναι χτισμένο επί του ποταμού Σμήνου, λίγο έξω από το Αρχοντικό στα όρια της Μέλισσας (Μαλτσίνας), του δήμου Ανατολικής Μάνης.
  Βρίσκεται πάνω στον δημόσιο δρόμο, κομμάτι του οποίου αποτελεί, που οδηγεί στα χωριά της Έξω Προσηλιακής Μάνης (Μπαρδουνοχώρια). Έχει καλυφθεί προς τούτο με τσιμέντο και άσφαλτο και έχει εμπλουτισθεί επίσης με σιδερένια προστατευτικά κιγκλιδώματα. Έγινε τσιμεντένια διαπλάτυνσή του την εποχή που διαπλατύνθηκε και ασφαλτοστρώθηκε και ο δρόμος, το 1970.
Γεφύρι Μέλισσας ή Αρχοντικού. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
   Αποτελείται από δύο ισομεγέθη τόξα ανοίγματος 7 μέτρων, μια σειρά από θολίτες, με το μεσόβαθρο να πατάει στην κοίτη ροής του ποταμού και στο οποίο την δεκαετία του 1980 έγιναν ενέσεις τσιμέντου για την ενίσχυσή του, όπως επίσης με τσιμέντο καλύφθηκε και η κοίτη του ποταμού κάτω από το γεφύρι.
  Η βάση του μεσαίου βάθρου είναι κυκλική και συγχρόνως παίζει και το ρόλο του πρόβολου, μειώνοντας την ορμή της ροής του νερού σε περιόδους κατεβασμάτων ενώ τα ακρόβαθρα πατάνε σε σαθρό έδαφος και για το λόγο τούτο έχουν ενισχυθεί με τσιμέντο για να αντέχουν.
  Χτίστηκε με έξοδα του κρατικού προϋπολογισμού τη χρονιά των Ολυμπιακών αγώνων του 1896, μετά την καταστροφή του παλιού γεφυριού, που υπήρχε πενήντα μέτρα πιο κάτω και ίχνη του υπήρχαν μέχρι λίγα χρόνια πριν, αφού γκρεμίστηκε σχετικά πρόσφατα.
  Είναι χτισμένο με πέτρα που έπαιρναν από την περιοχή, αλλά και πέτρα που κουβαλούσαν με κάρα από τις Αιγιές, την περιοχή του ρέματος “Δήμακα”.
Με τον Αριστείδη Γραφάκο. (Φωτο: ΑΓΠ)

  Δίπλα του υπάρχει εικονοστάσι, που έφτιαξε ο Αριστείδης Γραφάκος, και που αναφέρει:
"Για τους: προγενόμενους
προσδοκώμενους
προϊστάμενους
προδιερχόμενους."
  Ο ίδιος, ντόπιος από τη Μέλισσα, με πλούσια και κυρίως αποτελεσματική συμβολή στα πολιτιστικά δρώμενα της περιοχής του Σμήνου και της Ανατολικής Μάνης γενικότερα μας λέει για το γεφύρι της Μέλισσας:
Εγώ που σας μιλάω είμαι ο Γραφάκος ο Αριστείδης, από το χωριό Μέλισσα, απόγονος της ιστορικής οικογένειας των Γράφων, του Γιώργη του Γραφάκου του πρωτοκλέφτη και πρωτοπόρου στον αγώνα του '21.
Σας καλωσορίζω στο Σμήνο ποταμό. Τυχαίνει να είμαι παλιός εδώ στην περιοχή, βρίσκομαι στα δικά μου χωράφια και το γεφύρι που βλέπετε είναι το μεγάλο γεφύρι του Σμήνου, όπως το λέγαμε εδώ στα χωριά μας. λέγεται και γεφύρι του Αρχοντικού, αλλά και γεφύρι της Μέλισσας. Το γεφύρι αυτό έχει χτιστεί κατά πάσα πιθανότητα το 1896, τη χρονιά των Ολυμπιακών αγώνων και το ξέρω αυτό γιατί ο παππούς μου ήταν ο τροφοδότης του εργολάβου στο νερό και στην διατροφή.
Το γεφύρι και ο δημόσιος δρόμος. (Φωτο: ΑΓΠ)

Το γεφύρι αυτό είναι γεφύρι συγκοινωνίας, συνδέει τα χωριά του Σμήνου, της Έξω Προσηλιακής Μάνης με τον κεντρικό άξονα, την εθνική οδό Σπάρτης – Γυθείου. Αυτό το γεφύρι είναι καλαίσθητο, είναι στέρεο, είναι όπως βλέπετε δικάμαρο, υπήρχε μια μικρή καμαρούλα, είναι καλυμμένη τώρα με μπετόν δεξιά,από την οποία διερχότανε μυλαύλακο που οδηγούσε στον πλησίον νερόμυλα, το Παλιομύλη όπως το λέμε, το οποίο τώρα δεν λειτουργεί, έχει καταστραφεί.
Ο Σμήνος είναι το ποτάμι της ύδρευσης και της ενέργειας. Το 1968-69 μπήκε το νερό του Σμήνου, από την πηγή του Σμήνου, που κατά παράφραση και λανθασμένα λέγονται σήμερα πηγές της Αγίας Μαρίνας, από την πηγή του Σμήνου λοιπόν μπήκε το νερό στη σωλήνα το 1969 και υδροδοτεί και καθοδηγεί πλέον στη Μάνη αυτό το νερό. Το νερό του Σμήνου είναι αυτό που ανέδειξε την πόλη του Γυθείου στην περίοδο του Κοινού των Ελευθερολακώνων, πριν από δυο χιλιάδες χρόνια και, ως μεγαλούπολη και είναι απόλυτα ιστορικά συνδεδεμένος ο Σμήνος με το Γύθειο πλέον. Και βέβαια αξίζει να αναφέρουμε εδώ την αναφορά του περιηγητή Παυσανία, ο οποίος αφού ξεκίνησε από τη Μακεδονία και ήπιε νερό απ' όλα τα ποτάμια της Ελλάδας, κατέληξε στο Γύθειο και αφού συνάντησε στη διαδρομή του το Σμήνο, κάνει και την αναφορά στο κεφάλαιο 24 στίχοι 9 και 10, που λέει: αριστερά δε της άκρας ποταμός εκδίδοσιν εις θάλασσαν, Σμήνος ύδωρ ποιείν ηδύν όσπερ ουδείς άλλος τις παρασχόμενος ποταμός, τας πηγάς δε εν όρη Ταϋγέτου. 
Ηλίας Καραγιάννης - Αριστείδης Γραφάκος. (Φωτο: ΑΓΠ)
 
Το γεφύρι φαίνεται ότι είναι χτισμένο ως δημόσιο έργο. Δεν φαίνεται δηλαδή να είναι...ήδη ήταν το κράτος οργανωμένο, στα χρόνια βέβαια της ύφεσης και της φτώχειας τότε, το 1896, την πενταετία εκείνη από το 1890 έως το 1895-96 έχει χτιστεί αυτό το γεφύρι. Πρέπει δηλαδή στους Ολυμπιακούς αγώνες να ήτανε η περαίωσή του. Πολύ πιθανόν, αφού μιλάμε για τους Ολυμπιακούς αγώνες, από δω να περνούσε ο ολυμπιονίκης του μαραθωνίου δρόμου, ο πραγματικός ολυμπιονίκης του μαρθωνίου δρόμου. Ο Βασιλάκος από το Λυγερέα, που είναι το γειτονικό χωριό της Μέλισσας."
Περισσότερα για το γεφύρι της Μέλισσας στο παρακάτω video: 

Τετάρτη, 26 Νοεμβρίου 2014

Άλλο ένα πέτρινο γεφύρι οδεύει προς…εξαφάνιση



Έκκληση από τους τοπικούς πολιτιστικούς φορείς για τη σωτηρία του.

Ένα ακόμη πέτρινο γεφύρι κινδυνεύει με άμεση κατάρρευση εξ αιτίας του χρόνου, της δύναμης της φύσης και κυρίως της εγκατάλειψής του από τους επίσημους φορείς της πολιτείας.
Βαρύτατα λαβωμένο το Τρανό Γεφύρι. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
Πρόκειται για το «Τρανό Γεφύρι» στον Διάγοντα, παραπόταμο του Αλφειού, χτισμένο στα τέλη του 19ου αιώνα από τους φημισμένους Λαγκαδινούς μαστόρους της πέτρας, κάτω από το Χρυσοχώρι (Τρύπες) του δήμου Ζαχάρως.
Το Τρανό γεφύρι βρίσκεται σε απελπιστικά άσχημη κατάσταση και χρειάζεται άμεση μελέτη και επισκευή από ειδικούς στο ένα βάθρο του, τα τύμπανα, το τόξο και τους θολίτες .

Με τους προέδρους των Πολιτιστικών Συλλόγων της περιοχής. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
Και αυτό γιατί η κοίτη του Διάγοντα έχει αλλάξει (κατόπιν ανθρώπινης παρέμβασης, όπως λέγεται), το γεφύρι έχει έλθει σε παράλληλη θέση με την τωρινή ροή του ποταμού και το δεξιό του από κατάντη ακρόβαθρο δέχεται όλη τη δύναμη της πίεσης του νερού, που στα μεγάλα κατεβάσματα είναι τεράστια, με αποτέλεσμα να του έχει προκαλέσει μεγάλη ζημιά και ο κίνδυνος κατάρρευσής του να είναι άμεσος.
Το τραυματισμένο βάθρο. (Φωτο: ΑΓΠ)
Οι πρόεδροι των πολιτιστικών συλλόγων Παναγιώτα Κυριακοπούλου (Χρυσοχωρίου), Φώτης Βλάχος (Μακίστου) και η τριμηνιαία εφημερίδα του συλλόγου Μακισταίων Ολυμπίας «Μακιστία» δίνουν τον δικό τους αγώνα για τη διάσωση του γεφυριού τους.
Ενώνουμε και εμείς τη δική μας φωνή μαζί με τη δική τους για να σωθεί το Τρανό γεφύρι, σημείο αναφοράς και κομμάτι της πολιτιστικής παράδοσης της περιοχής.
Ιδού πεδίο δόξης λαμπρόν για τους τοπικούς και όχι μόνο άρχοντες, που πρέπει να σπεύσουν ταχύτατα για τη διάσωση του σπουδαίου αυτού γεφυριού.
Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου

Πέμπτη, 20 Νοεμβρίου 2014

Τρία γεφύρια στο Χάνι του Ανέστη – Δερβενάκια


    ...αυτό εδώ το φτιάξανε μετά, όταν εράϊσε, εράϊσε από τα τανκς, που περνάγανε, τα τανκς. Μπήκανε μέσα οι Γερμανοί και πήγανε στο Άργος. Λοιπόν, εράϊσε αυτό. Δεν ξέρω ποιοι το είπαν, έτσι κι έτσι. Ερχόντε λοιπόν και του κάνουνε ένα στήλωμα με ξύλα, σταυρωτά, έτσι...έτσι..έτσι. Όχι μωρέ, στην κατοχή απάνου. Το φτιάξανε οι Γερμανοί."

    Την ιστορική περιοχή των Δερβενακίων κοσμούν τρία πετρογέφυρα, γεφυρώνοντας το ρέμα που διασχίζει το στενό, τον Αργολικό Κηφισό των αρχαίων Ελλήνων.
 Βρίσκονται στην παλιά παράκαμψη του παλιού δρόμου και πρέπει να χτίστηκαν από τις αρχές μέχρι τα μέσα τις δεκαετίας του 1880, τότε που έγινε ο δρόμος όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται από ντόπιο συγγραφέα: “ 1882. Κατασκευάζεται ο δρόμος μέσα από τον Άγιο Βασίλειο...παύει να χρησιμοποιείται ο αρχαίος δρόμος που περνούσε από το Χάνι της Κουρτέσας.” (1)
Είναι καλυμμένα από τσιμέντο και άσφαλτο και τα πρώτο και τρίτο δεν έχουν υποστεί καμία μετατροπή, ενώ το δεύτερο επισκευάστηκε πρόχειρα επί κατοχής από τους Γερμανούς και αργότερα (1951-53) η τοξωτή βάση του αντικαταστάθηκε με τσιμέντο.
Τα γεφύρια βρίσκονται στην βόρεια περιοχή του στενού, γεωγραφικά ανήκουν στο νομό Κορινθίας και «φύλακας» της περιοχής είναι εδώ και 101 χρόνια ο Κωστάκης Βασίλειος του Κωνσταντίνου.
Πρώτο γεφύρι στο Χάνι του Ανέστη ή γεφύρι Μπούρλου
Βρίσκεται στην αρχή της παλιάς παράκαμψης του δρόμου, καθώς μπαίνουμε στο ιστορικό στενό των Δερβενακίων από την πλευρά της Κορίνθου.
Λέγεται και γεφύρι του Μπούρλου ενώ  200 μέτρα πιο κάτω, προς στην έξοδο του στενού, αρχίζει η Αργολίδα.
Πρώτο γεφύρι στο Χάνι του Ανέστη ή Μπούρλου. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
 Ο ντόπιος Κωστάκης Βασίλειος του Κωνσταντίνου, ετών 101, μας αφηγείται για το γεφύρι και για την περιοχή: “...ήτανε του Χαρίλαου του Ανέστη αυτό...ήτανε του Παπαναστάση... ( οπαδός του Αλεξ. Παπαναστασίου). Ήτανε του Χαρίλαου αυτό. Από δω οι Ανεσταίοι (στην περιοχή του δεύτερου γεφυριού) είν' άλλοι. Αυτό ήτανε του Χαρίλαου. Ήτανε από τους Ανεσταίους.... Έ, που να ξέρω πότε χτίστηκε; Εδώ γεννήθηκα, εδώ μεγάλωσα. Έ βέβαια ήτανε του Χαρίλαου αυτό. ( το πρώτο γεφύρι του Ανέστη)”.

Δεύτερο γεφύρι στο Χάνι του Ανέστη
Βρίσκεται 50 μέτρα μετά το πρώτο. Τα πλαϊνά του μόνο είναι πέτρινα και κάθετα, γιατί γκρεμίστηκε το 1951-53 για να ρίξουν επάνω του τσιμέντο. Μέχρι τότε ήταν τοξωτό, όπως και το προηγούμενο.
Δεύτερο γεφύρι. (Φωτο: ΑΓΠ)

Ο ντόπιος, 101 ετών, Κωστάκης Βασίλειος του Κωνσταντίνου μας λέει για την περιπέτεια του γεφυριού αυτού και για την περιοχή: “...αυτό εδώ το φτιάξανε μετά, όταν εράϊσε, εράϊσε από τα τανκς, που περνάγανε, τα τανκς. Μπήκανε μέσα οι Γερμανοί και πήγανε στο Άργος. Λοιπόν, εράϊσε αυτό. Δεν ξέρω ποιοι το είπαν, έτσι κι έτσι. Ερχόντε λοιπόν και του κάνουνε ένα στήλωμα με ξύλα, σταυρωτά, έτσι...έτσι..έτσι. Όχι μωρέ, στην κατοχή απάνου. Το φτιάξανε οι Γερμανοί. Ο Κολιάτσης το έφτιαξε μετά (εννοεί, έριξε το τσιμέντο επάνω). Δεν θυμάμαι πότε το στηλώσανε οι Γερμανοί και τ' αφήσανε έτσι. Μετά φύγαν οι Γερμανοί. Τόφτιαξε το κράτος. Εργολάβος ήτανε ο Κολιάτσης, από το Κουτσοπόδι, εργολάβος. Αυτό το τοιχίο, από το γεφύρι μέχρι εδώ, έχω πληρώσει στον Κολιάτση. Τόχω φτιάξει εδώ γιατί έπεφτε το νερό, από κει που ερχότανε, έπεφτε εκεί που πάεναι κάτω. Για να μην αυτώσει. Κι έρχεται ο μηχανικός εδώ πέρα κι άρχισε να φωνάζει. Του λέω, τι φωνάζεις; πλέρωσες τίποτα του λέω. Ήφερες πέτρες εδώ; ήφερες; εγώ, εγώ τάφερα. Και πλέρωσα το μάστορα και μου τόφτιαξε. Τι δουλειά έχεις με τον εργολάβο εσύ;...Η μάνα μου ήτανε από το Ηράκλειο. Ηρακλειώτισσα. Ο πατέρας μου ΄τανε Αμερικάνος. Όταν ήρθε από την Αμερική έκανε αυτή την αγορά, στου Ανέστη. 22 χιλιάδες λεφτά πέσανε εδώ μέσα. 22 χιλιάδες… Τότε που βρήκαν το χρυσό. Ήτανε από τους απαλλαγέντες, είχε χρόνια. Και τούλεγα μετά που μεγάλωσα λιγάκι, εγώ από χρόνια ήμουνα διαχειριστής του μαγαζιού, είχα μαγαζί. Μαγαζί τότε, τους είχα γ...... όλους. Δεν είχε μείνει κανένας. Παιδί ήμουνα. 
Κωστάκης Κ. Βασίλειος. 101 ετών. (Φωτο: ΑΓΠ)

Λοιπόν του λέω, γιατί δεν πάενες ν' αγοράσεις την πλατεία του Αγίου Πέτρου, του λέω, μ' αυτά τα λεφτά; Μου λέει, άκου να δεις, δεν πήγα εγώ, μου λέει, διότι εγώ είχα δύο εργοστάσια, ένα μύλο κι ένα μαγαζί, μου λέει. Η μάνα σου ήτανε στο μαγαζί κι εγώ στο μύλο. Εδουλεύανε δυο μαγαζιά μου λέει. Γι' αυτό ήρθα εδώ και πήρα, γιατί ο μύλος είναι μαγαζί. Το 12 ήρθανε εδώ. Τότε έκαναν την αγορά. Τότε που γεννήθηκα εγώ... Άκου να σου πω. Το μυστικό της ζωής για να κάνεις εσύ, πρέπει να ξεκινάς από σταθμό Νεμέας να πηγαίνεις στο Άργος, στα πόδια, στα πόδια όχι στα νύχια, ημερεσίως, είκοσι χρόνια αυτή η δουλειά γινότανε...λοιπόν πορεία να ζήσεις, δεν κάνεις, θα πεθάνεις...
Τρίτο γεφύρι στο Χάνι του Ανέστη
Βρίσκεται στην έξοδο της παράκαμψης του δρόμου, στην παλιά χάραξή του, δεν έχει στηθαία όπως και τα δύο προηγούμενα, οι θολίτες του είναι μεγάλου μήκους, όπως και στο πρώτο γεφύρι και το τόξο του είναι καταβιβασμένο.
Τρίτο γεφύρι στο Χάνι του Ανέστη. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)

Η κοίτη του ρέματος έχει καλυφτεί  από  φερτά υλικά και απαιτείται άμεσος καθαρισμός για την πλήρη ανάδειξη του γεφυριού.

Σημειώσεις – βιβλιογραφία

(1). Γιάννης Κουτσούκος. “Ιστορική Περιήγηση στο Χωροχρόνο του Αγίου Βασιλείου Κορινθίας. Από το 2600 π.χ. έως σήμερα." Αθήνα 2014 σελ.243
Περισσότερα για τα τρία γεφύρια στα Δερβενάκια στο παρακάτω video:
 

Δευτέρα, 27 Οκτωβρίου 2014

Άξιες κάθε επαίνου πρωτοβουλίες.

Και μέσα σ' αυτή την κρίση αξιών, θεσμών, ηθικής, τις δυσκολίες για την επιβίωση και του φόβου για το μέλλον, έχουμε ανάγκη από ανθρώπους, γεγονότα και πρωτοβουλίες που θα τονώσουν τις αιώνιες αξίες του πολιτισμού μας.
Και ευτυχώς που υπάρχουν και τέτοιες φωτεινότατες αναλαμπές.
Ο Πολιτιστικός Σύλλογος σύλλογος Μακιστίων Ολυμπίας και η τριμηνιαία εφημερίδα τους "ΜΑΚΙΣΤΙΑ", προσπαθούν να επισκευάσουν το λαβωμένο βαθύτατα "Τρανό γεφύρι", στη θέση ¨Γκρεμισμένη" του ποταμού Διάγοντα.
Το Τρανό Γεφύρι, στον Διάγοντα. (Φωτο: Πολιτιστικός Σύλλογος Μακισταίων Ολυμπίας)

Επιπλέον, ο πολιτικός μηχανικός Μιχάλης Χικάρας, από τις ιστορικές και επίκαιρες Καρυές της Λακωνίας έχει αναλάβει (άμισθα) τη μελέτη αποκατάστασης του πέτρινου μονότοξου γεφυριού, που βρίσκεται στο χωριό Πλάτανος Κυνουρίας που και αυτό είναι τραυματισμένο από τον καιρό και την αδράνεια των υπευθύνων.
Το γεφύρι στον Πλάτανο Κυνουρίας. (Φωτο: Πατριωτικός Σύλλογος Πλατάνου Κυνουρίας)

Θα προσθέσουμε εδώ και τις συνεχείς προσπάθειες του Πολιτιστικού Συλλόγου Καραβά Λακωνίας και της μηνιαίας εφημερίδας του "Το Γεφύρι", για την ανάδειξη και προβολή του σπουδαίου και ιστορικού γεφυριού "του Κόπανου" στον Ευρώτα.
Το ιστορικό γεφύρι του Κόπανου στον Ευρώτα. (Stackelberg 1813)

Δεν γνωρίζουμε αν η κοινοποίηση των τριών αυτών πρωτοβουλιών είναι αρεστή ή όχι στους εμπνευστές τους.
Πιστεύουμε όμως, ότι είναι πολύ μεγάλες για να μένουν στην αφάνεια.
Το Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου (ΑΓΠ) έχει θέσει ήδη στη διάθεση των παραπάνω όλες του τις δυνατότητες και την όποια εμπειρία του για την επίτευξη των τριών αυτών εγχειρημάτων, με την πεποίθηση ότι θα βρεθούν και άλλοι τέτοιοι μιμητές τέτοιων πρωτοβουλιών στο μέλλον.
Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου.

Πέμπτη, 16 Οκτωβρίου 2014

Μαρμαρογέφυρο στο Καστόρι

   Λέγεται και γεφύρι του Κάστορα, γιατί είναι χτισμένο επί του ομώνυμου ποταμού, που πήρε το όνομά του όπως και το χωριό από τον μυθικό ήρωα Κάστορα (τον ένα εκ των δυο Διόσκουρων, αδελφών της ωραίας Ελένης και της Κλυταιμνήστρας).
   Είναι κατασκευασμένο σε τεθλασμένη γραμμή, με δύο καμάρες από μάρμαρο και οι ντόπιοι το λένε “Μαρμαρογιόφυρο” (η αμβλεία γωνία του θυμίζει το γεφύρι στον ποταμό Βαλύρα, της Μαυροζούμενας).
Το μαρμαρογέφυρο στο Καστόρι. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
  Λέγεται ότι χτίστηκε κατά την περίοδο του Τρικούπη (τέλος 19ου αιώνα), στο κάτω μέρος του χωριού και με κονδύλια που δόθηκαν στον τότε Δήμαρχο Καστορείου γιατρό Γεώργιο Λεοναρδόπουλο, συμβάλλοντας στην ανάπτυξη της οικονομικής και αγροτικής ζωής της περιοχής.
   Συγκεκριμένα, είναι χτισμένο στο τμήμα του ποταμού Κάστορα, που κατεβαίνει από το Γεωργίτσι και χύνεται στον Ευρώτα, πάνω στη θέση παλιού γεφυριού, που ανάγεται κατά πληροφορίες των ντόπιων στην βυζαντινή περίοδο. 
Το μέτρημα. (Φωτο: ΑΓΠ)
 
  Κατ' άλλους το πρώτο χτίσιμό του υπολογίζεται στη βυζαντινή περίοδο και αν λάβουμε υπ' όψη μας τη λαϊκή μούσα για ... “ μαστόροι Καλαβρυτινοί και μαρμαροχτιστάδες...” είναι πολύ πιθανό οι πρώτοι κατασκευαστές του ή οι επισκευαστές του επί Τρικούπη, να είναι χτίστες από τα Καλαβρυτοχώρια.
  Η αριστερή, από ανάντη, καμάρα είναι τοξωτή ενώ η δεξιά καταβιβασμένη και με μεγαλύτερο άνοιγμα από την πρώτη. Δεν έχει στηθαία και μέχρι πρόσφατα αποτελούσε τμήμα του υπάρχοντος δημόσιου δρόμου. Κατά την περίοδο αυτή και για πολύ διάστημα η επιφάνειά του πρέπει να ήταν καλντεριμωτή, γιατί τέτοια κομμάτια διακρίνονται πάνω στην τοξωτή και μικρότερη καμάρα.
  Πρόκειται για ένα πανέμορφο γεφύρι σε μια όμορφη τοποθεσία, που οι άνθρωποι της περιοχής έχουν διαμορφώσει κατάλληλα. 
Η τεθλασμένη γραμμή του. (Φωτο: ΑΓΠ)
 
   Το χωριό, την σημερινή ονομασία την πήρε με την απόφαση του Υπουργείου εσωτερικών 24610/31-5-1921. Η προηγούμενη ονομασία του ήταν Καστανιά, από τις πολλές καστανιές που υπήρχαν στην περιοχή.
  Τα περισσότερα κτίρια του χωριού είναι χτισμένα από τους περίφημους λαγκαδινούς μαστόρους της πέτρας, περίπου την πρώτη δεκαετία του 20ου αιώνα, και που ήταν απόδειξη της ευημερίας του χωριού.
  Το χωριό κάηκε από τον Ιμπραήμ το 1826 και αργότερα ξαναχτίστηκε, λίγο πιο πάνω, η καινούργια Καστανιά.
Περισσότερα για το Μαρμαρογέφυρο στο Καστόρι στο video:
 

Τρίτη, 7 Οκτωβρίου 2014

Γέφυρα αιγοπροβάτων – Kozija cuprija


              Στο Σαράγιεβο της Βοσνίας.
Σήμερα, πιστεύεται, ότι η γέφυρα χτίστηκε κατά τη διάρκεια που διοικητής της Βοσνίας ήταν Μεχμέτ πασάς Σοκόλοβιτς. (Mehmed-pase Sokolovica . Veliki vezir-μεγάλος βεζίρης 1565-1579).

Η γέφυρα των αιγοπροβάτων ( kozija cuprija), βρίσκεται στο φαράγγι του ποταμού Miljacke, λίγα χιλιόμετρα από το κέντρο της παλιάς πόλης του Σεράγιεβο, πρωτεύουσα της Βοσνίας.
Η γέφυρα αυτή είναι μια από τις τέσσερις γέφυρες στην πόλη, ή λίγο έξω απ' αυτή, που είναι ακόμη σε χρήση. Οι άλλες τρεις είναι η Seher-Cehajina, η Latinska cuprija (Λατινική γέφυρα) επί του ποταμού Μιλιάτσκε, που διασχίζει το Σαράγιεβο και η Rimski most (Ρωμαϊκή γέφυρα), λίγο πιο έξω από την πόλη, επί του ποταμού Bosna.
Kozija cuprija. (Φωτο: Αρχείο Γεφυριών Πελοποννήσου)
Είναι χτισμένη όλη από πέτρα και αποτελείται από ένα κεντρικό τόξο και δύο κυκλικά ανακουφιστικά ανοίγματα.
Οι διαστάσεις του είναι:
Μήκος 42 μέτρα
Πλάτος 4,75 μέτρα
Άνοιγμα καμάρας 17,5 μέτρα.
Στην περίοδο της οθωμανικής κατοχής της Βοσνίας, στη γέφυρα αυτή γινόταν η υποδοχή του κάθε νέου βεζίρη-διοικητή της Βοσνίας, πριν αναλάβει επίσημα και έλθει σε επαφή με τους απλούς ανθρώπους.
Τότε μερικοί τολμηροί νέοι της περιοχής πηδούσαν από τη γέφυρα στα νερά του ποταμού και ο βεζίρης τους έδινε χρήματα για να τους ευχαριστήσει γιατί το ύψος της γέφυρας ήταν πολύ μεγάλο και ήταν πραγματικά κατόρθωμα τα άλματα που πραγματοποιούσαν αυτοί οι νέοι.
Η καμάρα. (Φωτο: ΑΓΠ)

Υπάρχει ένας θρύλος λαϊκός σχετικά με το χτίσιμο αυτής της γέφυρας.
Ένας φτωχός τσοπάνος έβοσκε τις κατσίκες του στην περιοχή αυτή, όταν ξαφνικά παρατήρησε ότι κάποιες απ' αυτές είχαν ανεξήγητα καθυστερήσει για μεγάλο χρονικό διάστημα γύρω από μερικούς θάμνους. Κοιτάζοντας λίγο πιο προσεχτικά κάτω από τους θάμνους ανακάλυψε μερικά σιδερένια κουτιά με πολλά χρυσά νομίσματα.
Μετά από πολλά χρόνια ο τσοπάνος, επειδή τα χρήματα ήταν πολλά, έγινε ένας αξιοσέβαστος πολίτης της αυτοκρατορίας και αποφάσισε να χτίσει ένα μεγάλο γεφύρι σ' αυτό το σημείο, στον ποταμό Μιλιάτσκε, στο μέρος όπου τα ζώα του ανακάλυψαν το χρυσάφι. Και εξ αιτίας αυτής της ανακάλυψης η γέφυρα ονομάστηκε γέφυρα των αιγοπροβάτων.
Σε χρήση για τα μικρά αυτοκίνητα. (Φωτο: ΑΓΠ)

Ωστόσο σήμερα πιστεύεται ότι η γέφυρα χτίστηκε κατά τη διάρκεια που διοικητής της Βοσνίας ήταν Μεχμέτ πασάς Σοκόλοβιτς, Mehmed-pase Sokolovica (veliki vezir-μεγάλος βεζίρης 1565-1579).
Εκείνη την περίοδο από τον παραπάνω βεζίρη χτίστηκαν μερικές από τις πιο σπουδαίες γέφυρες στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, όπως η Arslanagica most κοντά στο Trebinje, η παλιά γέφυρα στο Μόσταρ (Stari most u Mostaru) και η περίφημη γέφυρα του Δρίνου (Cuprija na Drini) στο Visegradu.
Η γέφυρα είναι χτισμένη σ' ένα θαυμάσιο φυσικό τοπίο, κατάφυτο, όπου την επισκέπτονται οι ντόπιοι και οι τουρίστες. Έχει χαραχτεί γι' αυτό το σκοπό και ένα μονοπάτι, μέσα σ' αυτό το φυσικό περιβάλλον για να θαυμάζουν το τοπίο και το γεφύρι οι επισκέπτες.
Περισσότερα για την Kozijα cuprija στο παρακάτω video: